DİSK-AR'ın hesaplamasına göre 17 milyonu aşkın sigortalı işçinin 2026'nın ilk dokuz ayında enflasyon ile gelir ve damga vergileri nedeniyle yaşadığı birikimli ücret kaybı 2 trilyon 254 milyar TL'yi aştı. Toplamın yaklaşık 1,22 trilyon TL'si enflasyondan, 1,03 trilyon TL'si ise vergilerden kaynaklandı.
Yüksek enflasyon ve artan vergi yükünün çalışanların ücretleri üzerindeki etkisi yılın dokuzuncu ayında da büyüdü.
Türkiye Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi'nin (DİSK-AR) Ekim 2026 Ücret Kayıpları İzleme Raporu'na göre, SGK kapsamında çalışan 17 milyonu aşkın işçinin ocak-eylül dönemindeki toplam birikimli ücret kaybı 2 trilyon 254 milyar TL'nin üzerine çıktı.
DİSK-AR'ın hesaplamasına göre söz konusu kaybın yaklaşık 1 trilyon 223 milyar TL'si enflasyonun ücretlerin satın alma gücü üzerindeki etkisinden oluştu.
Gelir ve damga vergilerinin dokuz aylık toplam etkisi ise yaklaşık 1 trilyon 31 milyar TL olarak hesaplandı.
SEKİZ AYLIK KAYIP 1,86 TRİLYON TL'YDİ
DİSK-AR'ın bir önceki Ücret Kayıpları İzleme Raporu'nda ocak-ağustos dönemindeki toplam kayıp 1 trilyon 862 milyar 724 milyon TL olarak hesaplanmıştı.
Buna göre dokuzuncu ayın eklenmesiyle birikimli enflasyon ve vergi kaybı yaklaşık 391 milyar TL daha arttı.
Ağustos sonu itibarıyla birikimli enflasyon kaybı yaklaşık 1 trilyon 6 milyar TL, gelir ve damga vergilerinden kaynaklanan kayıp ise 856,6 milyar TL düzeyindeydi.
ASGARİ ÜCRETTE ALIM GÜCÜ KAYBI 6 BİN 828 TL
DİSK-AR'ın Ekim ayı Enflasyon Bülteni'ne göre 2026 için 28 bin 75 TL olarak belirlenen net asgari ücretin satın alma gücü, yılın ilk dokuz ayında resmi enflasyon nedeniyle 6 bin 828 TL azaldı.
DİSK-AR'ın hesaplamasında eylül ayı itibarıyla asgari ücretin reel değerindeki kayıp yaklaşık yüzde 24'e ulaştı. Vergi dışındaki SGK ve işsizlik sigortası primi gibi kesintiler de hesaba katıldığında brüt ücret ile işçinin elinde kalan reel ücret arasındaki fark daha da büyüyor.
ÜCRET YÜKSELDİKÇE VERGİ DİLİMİNİN ETKİSİ ARTIYOR
Raporda asgari ücretin üzerinde gelir elde eden çalışanlarda kaybın daha yüksek olduğuna dikkat çekildi.
Bunun temel nedenlerinden biri ücret yükseldikçe çalışanların yıl içinde daha yüksek gelir vergisi dilimlerine geçmesi.
DİSK-AR'ın hesaplamalarına göre enflasyon, gelir vergisi, damga vergisi ve diğer yasal kesintiler birlikte değerlendirildiğinde bazı ücret gruplarında brüt ücretteki toplam erime yüzde 40'a yaklaşabiliyor.
Kurum, vergi tarife dilimlerinin ücretlerdeki ve fiyatlardaki artışa paralel yükselmemesinin çalışanların yıl içerisinde daha erken üst vergi dilimlerine girmesine yol açtığını belirtiyor.
HESAPLAMA 17 MİLYONU AŞKIN SİGORTALI İŞÇİYİ KAPSIYOR
DİSK-AR, toplam ücret kaybı hesabını Sosyal Güvenlik Kurumu'nun sigortalı çalışan ve prime esas kazanç verileri ile TÜİK'in tüketici enflasyonu verilerini kullanarak yapıyor.
Toplam 2,25 trilyon TL'lik birikimli hesap yalnızca SGK kapsamındaki kayıtlı işçileri içeriyor.
DİSK-AR ayrıca toplam hesaplamada tüketim sırasında ödenen KDV ve ÖTV gibi dolaylı vergilerin yer almadığını belirtiyor. Bu nedenle rapordaki toplam, kurumun kullandığı yöntem çerçevesinde enflasyon ile gelir ve damga vergilerinin ücretler üzerindeki tahmini etkisini gösteriyor.
RESMİ ENFLASYON YÜZDE 29,73
TÜİK verilerine göre tüketici fiyatları eylül ayında aylık yüzde 1,84 arttı. Yıllık enflasyon yüzde 29,73 olurken, 12 aylık ortalamalara göre artış yüzde 31,49 olarak gerçekleşti.
DİSK-AR, ücretlerin yıl başında belirlenip fiyatların yıl boyunca artmaya devam etmesi nedeniyle çalışanların reel gelirinin aylık olarak gerilediğine dikkat çekiyor.