Facebook, Instagram ve WhatsApp'ın sahibi Meta, kullanıcıların kişisel verilerinin korunması konusunda yanıltıcı açıklamalar yaptığı gerekçesiyle ABD'de 25 milyar dolar para cezasına çarptırıldı. Cambridge Analytica skandalıyla bağlantılı davada verilen karar, ABD hukuk tarihinin en büyük şirket cezalarından biri olarak kayıtlara geçti.
ABD'nin New Mexico eyaletinde görülen davada teknoloji devi Meta hakkında tarihi bir karar verildi. Eyalet Mahkemesi Yargıcı Francis Mathew, şirketin tüketicileri yanılttığı gerekçesiyle New Mexico eyaletine 25 milyar dolar ödemesine hükmetti.
Bugün açıklanan karar Facebook kullanıcılarının kişisel verilerinin nasıl toplandığı, kullanıldığı ve korunduğuna ilişkin yıllardır devam eden hukuki mücadelede yeni bir aşama oldu.
43,9 MİLYON YASA İHLALİ TESPİT EDİLDİ
Santa Fe kentindeki jüri, Meta'nın New Mexico Tüketiciyi Koruma Yasası'nı toplam 43 milyon 899 bin 725 kez ihlal ettiğine karar verdi.
Şirketin ve üst düzey yöneticilerinin kişisel verilerin korunması, nefret söylemi, yanlış bilgiyle mücadele ve içerik denetimi konusunda kamuoyuna yaptığı açıklamalar incelemeye alındı.
Jüri, Facebook'un veri güvenliği politikaları ve kullanıcıların kişisel bilgileri üzerindeki kontrolüne ilişkin açıklamalarının önemli bölümünü yanıltıcı buldu.
219 MİLYAR DOLARLIK CEZA 25 MİLYAR DOLARA İNDİRİLDİ
New Mexico eyaletinin Haksız Ticari Uygulamalar Yasası, kasıtlı ihlaller için ihlal başına 5 bin dolara kadar para cezası öngörüyor.
Bu tutar, tespit edilen ihlal sayısıyla çarpıldığında yaklaşık 219,5 milyar dolarlık bir cezaya karşılık geliyor.
Ancak Yargıç Francis Mathew, toplam cezayı 25 milyar dolar olarak belirledi. New Mexico yönetimi mahkemeden 35 milyar ila 40 milyar dolar arasında bir ceza verilmesini talep etmişti.
Mathew, kararının gerekçesinde Facebook'un yanıltıcı açıklamalarının yıllar boyunca sistematik biçimde tekrarlandığına ve şirketin temel iş uygulamalarını ilgilendirdiğine dikkat çekti.
CAMBRIDGE ANALYTICA SKANDALI DAVANIN MERKEZİNDE
Davaya temel oluşturan Cambridge Analytica skandalı, 2018 yılında ortaya çıkmıştı.
İngiltere merkezli siyasi danışmanlık şirketi Cambridge Analytica'nın, Facebook'taki üçüncü taraf bir uygulama aracılığıyla 87 milyona kadar kullanıcının kişisel verilerine eriştiği ortaya çıkmıştı.
Söz konusu verilerin bir bölümü, Donald Trump'ın 2016 ABD başkanlık seçimleri kampanyası kapsamında seçmenleri hedefleyen siyasi faaliyetlerde kullanılmıştı.
New Mexico yönetimi, Facebook'un kullanıcıları kişisel verilere kimlerin erişebildiği ve bilgilerin nasıl korunduğu konusunda yanılttığını savunarak 2021 yılında dava açmıştı.
İki hafta süren yargılamada Meta CEO'su Mark Zuckerberg ile eski Operasyon Direktörü Sheryl Sandberg'in video kayıtlı ifadeleri de jüriye sunuldu.
META'NIN DAHA ÖNCE ÖDEDİĞİ CEZALAR
Meta, Cambridge Analytica skandalı nedeniyle daha önce de milyarlarca dolarlık ödeme yapmak zorunda kaldı.
Şirket, 2019 yılında ABD Federal Ticaret Komisyonu ile 5 milyar dolarlık, 2022 yılında ise kullanıcıların açtığı toplu davada 725 milyon dolarlık uzlaşmaya vardı.
2026 yazında 46 eyalet ve iki bölge yönetimiyle yürütülen davaları sonuçlandırmak için 459 milyon dolarlık bir başka anlaşma yapıldı.
Meta ayrıca çocukların sosyal medya kullanımından kaynaklanan zararlarla ilgili geniş kapsamlı davalarda bu yıl 18 milyar dolarlık bir uzlaşmaya gitmişti.
NEW MEXICO'DAN META'YA BİR CEZA DAHA
Bloomberg'in aktardığına göre New Mexico'da 2026 yılında görülen başka bir davada da Meta, çocukların ve gençlerin sosyal medya platformlarında yeterince korunmadığı gerekçesiyle cezalandırıldı.
Bu davada şirkete 375 milyon dolar para cezası verilirken, gençlerin ruh sağlığını destekleyecek programlara aktarılmak üzere 567 milyon dolar daha ödeme yapmasına hükmedildi.
Böylece söz konusu davadaki toplam mali yükümlülük 942 milyon dolara ulaştı.
META'NIN KARARA İTİRAZ ETMESİ BEKLENİYOR
New Mexico Başsavcısı Raúl Torrez, 25 milyar dolarlık cezayı ABD tarihinde tek bir eyaletin bir şirkete karşı elde ettiği en büyük yargı kararlarından biri olarak nitelendirdi.
Torrez, kararın yalnızca Meta'ya değil, Silikon Vadisi'ndeki diğer teknoloji şirketlerine de önemli bir mesaj verdiğini söyledi.
Meta ise yargılama sırasında kişisel verileri sattığı iddiasını reddetmiş, yüksek tutarlı para cezalarının anayasal güvencelere aykırı olacağını savunmuştu.
Şirketin karara itiraz etmesi bekleniyor. Bu nedenle 25 milyar dolarlık cezanın hukuki sürecinin henüz tamamlanmadığı belirtiliyor.