ABD’de 30 yıl vadeli sabit mortgage faizi 18 Eylül ile biten haftada 15 baz puan artarak yüzde 7,12’ye yükseldi. Böylece mortgage faizleri Mayıs 2024’ten bu yana en yüksek seviyesine çıkarken, zaten yüksek fiyatlar ve zayıf satışlarla baskı altında olan konut piyasası üzerinde yeni bir yük oluştu.
Mortgage Bankers Association verilerine göre, 30 yıl vadeli sabit mortgage için sözleşme faizi 18 Eylül ile biten haftada yüzde 7,12’ye çıktı. Bu seviye, Mayıs 2024’ten bu yana görülen en yüksek oran oldu.
Aynı dönemde beş yıl vadeli ayarlanabilir mortgage faizi ise 13 baz puan gerileyerek yüzde 6,1’e indi.
FAİZLER ŞUBAT AYINDAN BU YANA YÜKSELİŞ EĞİLİMİNDE
Mortgage faizleri, İran savaşının başlamasıyla enerji fiyatlarının yükselmesi ve enflasyon endişelerinin yeniden güç kazanmasının ardından şubat ayından bu yana yukarı yönlü seyrediyor.
ABD Merkez Bankası da geçen hafta fiyat baskılarını kontrol altına almak amacıyla politika faizini 2023’ten bu yana ilk kez artırdı.
KONUT KREDİSİ BAŞVURULARI GERİLEDİ
Borçlanma maliyetlerindeki artış, konut finansmanına yönelik başvuruları da zayıflatıyor.
Mortgage Bankers Association’ın satın alma endeksi, yani konut kredisi başvurularını ölçen gösterge, yüzde 0,8 düşerek son dört haftanın en düşük seviyesine indi.
Yeniden finansman endeksi ise yüzde 2,6 gerileyerek Şubat 2025’ten bu yana en düşük seviyesine düştü.
YÜZDE 7 EŞİĞİ TALEP ÜZERİNDE PSİKOLOJİK BASKI YARATIYOR
Mortgage faizlerinin yüzde 7 eşiğinin üzerine çıkması, talep üzerinde ek baskı yaratabilir.
Redfin Başekonomisti Daryl Fairweather, yüzde 7 seviyesinin özellikle psikolojik açıdan önemli olduğunu belirterek, bu seviyenin konut fiyatlarındaki artışı sınırlayabileceğini ancak satışların zayıf kalmaya devam edeceğini ifade etti.
KONUT PİYASASINDA ZAYIFLIK DERİNLEŞİYOR
Daha önce satılmış konutların satışları ağustosta bir yılı aşkın sürenin en zayıf seviyesine geriledi.
İnşaat şirketlerinin güveni de bu ay 2022 sonlarından bu yana en düşük seviyelerden birine indi. Yüksek faizlerin alıcıları caydırmasının yanı sıra, inşaat malzemeleri ve yakıt fiyatlarındaki artış da maliyetleri yükseltti.
Konut üreticileri istihdam tarafında da küçülmeye gidiyor. Konut inşaatı istihdamı Eylül 2024’te zirve yaptıktan sonra genel olarak aşağı yönlü bir seyir izliyor.
KONUT PİYASASI DURGUN, ANCAK EKONOMİ GENELİ İÇİN AYNI TABLO BEKLENMİYOR
Nationwide Kıdemli Ekonomisti Ben Ayers, konut piyasasının kendi içinde açık biçimde durgunluk yaşadığını, ancak bu zayıflığın ekonominin geri kalanını yeniden resesyona sürükleyecek kadar derin ya da uzun süreli olmayabileceğini söyledi.
MORTGAGE FAİZLERİNDE YÜKSEK SEYİR SÜREBİLİR
Mortgage faizleri, ABD 10 yıllık Hazine tahvili getirisini yakından takip ediyor. Söz konusu getiri, son yaklaşık yirmi yılın en yüksek seviyelerine yakın seyrediyor.
Nationwide, mortgage faizlerinin en az yıl sonuna kadar yüzde 7 civarında kalmasını bekliyor.
Realtor.com Kıdemli Ekonomisti Hannah Jones da yüzde 7 seviyesinin psikolojik önem taşıdığını, ancak talebin aniden çökeceğini düşünmediğini belirtti. Jones, fırsat amaçlı alımların zayıf kaldığını, buna karşın evlilik, boşanma ve iş değişikliği gibi nedenlerin piyasayı desteklemeyi sürdüreceğini söyledi.
VERİLER BAŞVURULARIN BÜYÜK BÖLÜMÜNÜ KAPSIYOR
1990’dan bu yana haftalık olarak yayımlanan Mortgage Bankers Association araştırması, mortgage bankaları, ticari bankalar ve tasarruf kuruluşlarından alınan yanıtları esas alıyor.
Veriler, ABD’deki perakende konut mortgage başvurularının yüzde 75’ten fazlasını kapsıyor.