Yapay zekâya en fazla maruz kalan mesleklerde iş ilanlarının yapısı hızla değişiyor. Yazılım geliştirici ilanları zirve seviyelerinden sert biçimde gerilerken, özellikle deneyimli çalışanlara yönelik talep güçleniyor. AI etkisinin yüksek olduğu mesleklerde ilan edilen ücretler 2021'den bu yana yaklaşık yüzde 46 arttı.
Yapay zekânın işgücü piyasasına etkisinde yeni bir tablo ortaya çıkıyor: Şirketler daha az sayıda çalışan ararken, ihtiyaç duydukları deneyimli çalışanlara daha yüksek ücret ödemeye başlıyor.
Indeed verilerine dayanan analizlere göre yapay zekâya en fazla maruz kalan ABD mesleklerinde ilan edilen ücretler 2021 başından bu yana yaklaşık yüzde 46 yükseldi.
AI etkisinin daha sınırlı olduğu hemşirelik, yemek hazırlama ve temizlik gibi işlerdeki ücret artışı ise aynı dönemde yaklaşık yüzde 25 seviyesinde kaldı.
Yazılım ilanları zirveden yüzde 73 geriledi
Yazılım geliştirici ilanlarının sayısı Şubat 2022'deki zirvesinden Şubat 2025'e kadar yüzde 73 düştü.
Ancak bu düşüşün tamamını yapay zekâya bağlamak mümkün değil. Yazılım istihdamındaki gerileme, ChatGPT'nin piyasaya çıkmasından aylar önce başlamıştı. Yüksek faizler, teknoloji şirketlerindeki maliyet kesintileri ve pandemi dönemindeki aşırı işe alımların normalleşmesi de düşüşte etkili oldu.
2025'in başından itibaren ise ilanlarda kısmi toparlanma görüldü. Yazılım geliştirici ilanları dip seviyelerinden yaklaşık yüzde 21 yükselse de pandemi öncesindeki seviyenin halen yaklaşık yüzde 23 altında bulunuyor.
Toparlanmayı kıdemli çalışanlar sürüklüyor
İşgücü piyasasındaki toparlanma tüm çalışanlara eşit dağılmıyor.
Mayıs 2025 ile Mayıs 2026 arasında AI'a maruz kalan mesleklerdeki ilan artışının yaklaşık yüzde 71'i kıdemli pozisyonlardan geldi.
Giriş seviyesindeki çalışanların iş bulma imkânları daha sınırlı kalırken, deneyimli mühendisler ve AI sistemleriyle birlikte çalışabilecek uzmanlar için şirketler arasındaki rekabet artıyor.
Deneyim maaş primini büyütüyor
Veriler, AI etkisinin yüksek olduğu giriş seviyesindeki mesleklerde ücretlerin 2021'den bu yana yaklaşık yüzde 24 arttığını gösteriyor.
Kıdemli pozisyonlarda ise artış yaklaşık yüzde 45'e ulaşıyor.
Bu tablo, şirketlerin daha az sayıda ancak AI araçlarını kullanabilen ve karmaşık problemleri çözebilen deneyimli çalışanlara daha fazla ödeme yapmaya hazır olduğunu gösteriyor.
Gençler için giriş kapısı daralıyor
En büyük risklerden biri, şirketlerin giriş seviyesindeki çalışanlara daha az ihtiyaç duyması.
Uzmanlar, genç çalışanların ilk yıllarda deneyim kazanacağı pozisyonların azalmasının uzun vadede yeni kıdemli çalışanların yetişmesini de zorlaştırabileceğine dikkat çekiyor.
Bu nedenle AI'ın işgücü piyasasındaki etkisi yalnızca "işler ortadan kalkıyor" şeklinde ilerlemiyor. Daha belirgin değişim, işlerin deneyim seviyesi ve gerekli beceriler açısından yeniden şekillenmesi olarak ortaya çıkıyor.